Sprawy generalne Rzecznika Praw Obywatelskich



Wystąpienie do Ministra Zdrowia w sprawie dostępu do informacji dla pacjentek w przypadku poronienia z dnia 2020-03-26.

Adresat:
Minister Zdrowia
Sygnatura:
VII.5002.2.2020
Data sprawy:
2020-03-26
Rodzaj sprawy:
wystąpienie o charakterze generalnym (WG)
Nazwa zepołu:
Zespół Prawa Konstytucyjnego, Międzynarodowego i Europejskiego
Wynik sprawy:
pozytywnie ze względu na uwzględnienie wystąpienia RPO
Opis sprawy:
Wystąpienie do Ministra Zdrowia w sprawie dostępu do informacji dla pacjentek w przypadku poronienia.
Zgodnie ze standardami opieki okołoporodowej, określonymi w załączniku do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie standardu organizacyjnego opieki okołoporodowej kobiecie, w przypadku poronienia, udziela się wszelkich informacji o możliwości uzyskania pomocy psychologicznej, organizacjach wspierających, jak również o przysługujących jej prawach oraz informacji na temat obowiązującego stanu prawnego, w szczególności wynikającego z przepisów o aktach stanu cywilnego, zabezpieczenia społecznego i prawa pracy, a także o możliwości pochówku.
Rzecznik Praw Obywatelskich zauważa, że od należytego poinformowania pacjentek o przysługujących im prawach uzależnione jest to, czy kobieta z nich skorzysta. Ponadto, nieprzekazanie tych informacji w odpowiednim terminie może prowadzić do nieodwracalnych skutków (np. nieprzekazanie informacji o możliwości zabezpieczania materiału genetycznego w celu przeprowadzenia badań służących ustaleniu płci dziecka wykluczy możliwość uzyskania karty martwego urodzenia i zarejestrowania dziecka w urzędzie stanu cywilnego.
Niestety z przekazywanych Rzecznikowi skarg wynika, że personel medyczny nie zawsze wywiązuje się z obowiązków informacyjnych. W związku z tym Rzecznik zwrócił się do Ministra Zdrowia z prośbą o podjęcie działań zmierzających do przyjęcia systemowych rozwiązań w zakresie podniesienia świadomości lekarzy i położnych co do obowiązku informowania pacjentek o przysługujących im prawach.
 
Wystąpienie dołączone do tego dokumentu:


Data odpowiedzi:
2020-04-23
Opis odpowiedzi:
Sekretarz Stanu w Ministerstwie Zdrowia pismem z dnia 23 kwietnia 2020 r. poinformowała Rzecznika, że zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra w sprawie standardu organizacyjnego opieki okołoporodowej lekarze są zobowiązani m.in. do przekazania pacjentce, która poroniła informacji na temat obowiązującego stanu prawnego, w szczególności wynikającego z przepisów o aktach stanu cywilnego, zabezpieczenia społecznego i prawa pracy dotyczącego sytuacji, w jakiej się znalazła, jak również o możliwości pochówku. Podkreślenia wymaga, że po wejściu w życie nowego standardu organizacyjnego opieki okołoporodowej, Wojewodowie zostali zobowiązani do bieżącego prowadzenia kontroli szpitali w zakresie przestrzegania standardu oraz systematycznego przekazywania wyników ww. kontroli do Ministerstwa Zdrowia. Wojewodowie otrzymali również pismo przypominające o szczególnym traktowaniu kobiet, które znalazły się w tej trudnej sytuacji, konieczności otoczenia ich wsparciem psychologicznym oraz informowania o przysługujących im prawach. Ponadto, jednym z zadań Narodowego Funduszu Zdrowia jest kontrola organizacji i sposobu udzielania świadczeń opieki zdrowotnej pod względem zgodności z obowiązującymi przepisami. Każdorazowo, w przypadku zgłoszonych zastrzeżeń wobec realizacji świadczeń zdrowotnych Narodowy Fundusz Zdrowia podejmuje działania wyjaśniające, w tym przypomina świadczeniodawcom o konieczności respektowania obowiązujących przepisów prawa lub nakłada stosowne kary finansowe.