Sprawy generalne Rzecznika Praw Obywatelskich



Skarga o wznowienie postępowania w sprawie o stwierdzenie nabycia praw do spadku z dnia 2020-09-01.

Adresat:
Sąd Rejonowy
Sygnatura:
IV.511.271.2020
Data sprawy:
2020-09-01
Rodzaj sprawy:
żądanie wszczęcia postepowania cywilnego (ŻPC)
Nazwa zepołu:
Zespół Prawa Cywilnego
Wynik sprawy:
Opis sprawy:

Skarga o wznowienie postępowania w sprawie o stwierdzenie nabycia praw do spadku.

W dniu 7 marca 2011 r. J.S. złożyła w Sądzie Rejonowym wniosek o stwierdzenie nabycia spadku po: M.P., S.P oraz Z.P. Postanowieniem z dnia 7 maja 2012 r. Sąd Rejonowy stwierdził nabycie spadku po: M.P., S.P oraz Z.P. Postanowienie nie zostało zaskarżone i uprawomocniło się z dniem 21 czerwca 2012 r. Podkreślenia wymaga, że w dacie zainicjowania ww. postępowania w obrocie prawnym funkcjonowało już prawomocne postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku po S.P.

W ocenie Rzecznika Praw Obywatelskich, biorąc pod uwagę, że w obrocie prawnym funkcjonują obecnie dwa prawomocne postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po S.P, a zatem mające ten sam przedmiot rozstrzygnięcia, zasadne jest wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem z dnia 7 maja 2012 r. Sąd Najwyższy wprost wskazał, że istnienie dwóch lub więcej prawomocnych postanowień o stwierdzeniu nabycia spadku po tym samym spadkodawcy uzasadnia wznowienie postępowania. Ponadto, Sąd Najwyższy podkreślił patologiczny charakter sytuacji, w której istnieją dwa prawomocne postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku po tym samym spadkodawcy. Rzecznik na gruncie niniejszej sprawy dostrzega naruszenie konstytucyjnej zasady zaufania do państwa oraz bezpieczeństwa prawnego, jak również naruszenie prawa do sądu. W związku z powyższym nie ulega wątpliwości, że w przypadku funkcjonowania w obrocie dwóch postanowień sądu o stwierdzeniu nabycia spadku po tej samej osobie ochrona gwarantowana w Konstytucji staje się iluzoryczna, gdyż instytucja stwierdzenia nabycia spadku nie może zrealizować przypisanych jej systemowo celów.