Sprawy generalne Rzecznika Praw Obywatelskich



wystąpienie do Minister Zdrowia w sprawie procedury otrzymywania przez lekarzy, lekarzy dentystów, pielęgniarki i położne uprawnień do wykonywania zawodu z dnia 2026-01-15.

Adresat:
Minister Zdrowia
Sygnatura:
II.510.701.2023
Data sprawy:
2026-01-15
Rodzaj sprawy:
wystąpienie o charakterze generalnym (WG)
Nazwa zepołu:
Zespół Prawa Karnego
Wynik sprawy:
Opis sprawy:

wystąpienie do Minister Zdrowia w sprawie procedury otrzymywania przez lekarzy, lekarzy dentystów, pielęgniarki i położne uprawnień do wykonywania zawodu.

W sferze mojego zainteresowania Rzecznika pozostaje zagadnienie związane z procedurą otrzymywania przez lekarzy, lekarzy dentystów, pielęgniarki i położne uprawnień do wykonywania zawodu. Problematyka ta została ujawniona wskutek wniosku indywidualnego w przedmiocie zbadania konstytucyjności ograniczeń dostępu do zawodu lekarza, lekarza dentysty, pielęgniarki oraz położnej na gruncie przepisów art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty , art. 29 ust. 4 ustawy z dnia 15 lipca 2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej, art. 77 ustawy z dnia 2 grudnia 2009 r o izbach lekarskich oraz art. 54 ustawy z dnia 1 lipca 2011 r. o samorządzie pielęgniarek i położnych.

Pismem z dnia 15 lutego 2024 r. Rzecznik zwrócił się do Minister Zdrowia, postulując rozważenie zainicjowania prac legislacyjnych, ukierunkowanych na rozwiązanie zasygnalizowanego problemu. W piśmie przedstawiłem również propozycję zmian, pozwalających na usunięcie zidentyfikowanej niekonstytucyjności przepisów.

Na wystąpienie to Rzecznik nie otrzymał odpowiedzi. W związku z tym ponownie wystąpiłem do Minister Zdrowia pismem z dnia 17 grudnia 2024 r. W związku z brakiem jakiejkolwiek odpowiedzi w dniu 19 maja 2025 r. RPO wystąpił do Prezesa Rady Ministrów z prośbą o spowodowanie udzielenia odpowiedzi przez Ministerstwo Zdrowia. Pismem z dnia 21 maja 2025 r. Zastępca Dyrektora Biura Prezesa Rady Ministrów zwrócił się do Dyrektor Biura Ministra Zdrowia o udzielenie odpowiedzi na przywołane powyżej wystąpienia generalne.

Pismem z dnia 30 maja 2025 r. Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Zdrowia podzieliła stanowisko zawarte w wystąpieniu Rzecznika, uznając je za zasadne. Pomimo upływu niespełna dwóch lat od pierwotnego przedstawienia problemu, a także ponad pół roku od otrzymania zapewnienia Ministerstwa Zdrowia o intencji podjęcia prac nad uregulowaniem zagadnienia, nie przedłożono projektu ustawy, rozwiązującej zgłoszony problem. Tymczasem wciąż spływają wnioski od zainteresowanych osób.

Dokonana Biurze RPO analiza projektów ustaw, znajdujących się w wykazie prac legislacyjnych wykazała, że choć nie dokonano kompleksowej nowelizacji żadnej z ww. ustaw, to jednak były one nowelizowane w ostatnim półroczu. W związku z tym możliwe było uwzględnienie przez Ministerstwo Zdrowia podzielonych postulatów i ich ujęcie w ramach toczących się prac legislacyjnych. Nie zmienia tego fakt, że nowelizacje te nie dotyczyły procedury otrzymywania przez lekarzy, lekarzy dentystów, pielęgniarki i położne uprawnień do wykonywania tych zawodów. Przedstawiony przeze Rzecznika problem – co zauważyło również Ministerstwo Zdrowia – wymaga bezzwłocznej reakcji, w szczególności w obliczu braków kadrowych w ww. grupach zawodowych.

 
Wystąpienie dołączone do tego dokumentu: