Sprawy generalne Rzecznika Praw Obywatelskich

wystąpienie do Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie przeciwdziałania bezdomności.

Problematyka bezdomności znajduje się w zainteresowaniu Rzecznika od wielu lat, czego dowodem jest działająca przy RPO Komisja Ekspertów ds. Przeciwdziałania Bezdomności. Celem jej działalności jest monitorowanie problemów związanych z sytuacją osób w kryzysie bezdomności i promowanie dobrych rozwiązań w zakresie przeciwdziałania bezdomności, w tym sygnalizowanie koniecznych działań administracji publicznej oraz zmian legislacyjnych. Od 2016 roku, w korespondencji z Ministrem odpowiedzialnym za politykę społeczną i pomoc socjalną, wspólnie z Komisją, Rzecznik podnosił kwestie związane z tzw. ogólnopolskim liczeniem osób bezdomnych. Dlatego z uznaniem przyjął informację o planach przeprowadzenia kolejnego badania liczby osób w kryzysie bezdomności, gdyż jednym z kluczowych narzędzi, zdaniem Rzecznika, umożliwiających rozwiązywanie problemu bezdomności i zapobieganie mu jest rzetelna diagnoza tego zjawiska. Winna ona prowadzić do identyfikacji wszelkich rodzajów bezdomności, określać jej skalę oraz charakter problemów i potrzeb ludzi nią dotkniętych, a także wskazywać bariery, na jakie napotyka się przy wychodzeniu z bezdomności. Informacje, sprzed dwóch lat, o dokonanych i planowanych zmianach w prowadzonym przez Ministerstwo Ogólnopolskim Badaniu Liczby Osób Bezdomnych, zbieżnych z niektórymi rekomendacjami przedstawionymi przez Ekspertów Komisji ds. Przeciwdziałaniu Bezdomności przy Rzeczniku Praw Obywatelskich, Rzecznik również przyjął z satysfakcją. Niemniej jednak, ponowne uwagi RPO zgłoszone wtedy pod rozwagę Ministerstwa pozostały bez odpowiedzi.

W związku z powyższym RPO przekazał Minister rekomendacje zgłoszone przez Pana Jakuba Wilczka – Przewodniczącego Ogólnopolskiej Federacji na rzecz Rozwiazywania Problemu Bezdomności i Pana Profesora Ryszarda Szarfenberga z Europejskiej Sieci Przeciwdziałania Ubóstwu będących członkami Komisji Ekspertów, wskazujących na dalsze zmiany w sposobie prowadzenia badania. W ich ocenie wskazane rekomendacje wpłyną na jakość badania czyniąc je bardziej precyzyjnym i dokładnym, co spotkało się z aprobatą zarówno Rzecznika, jak i pozostałych członków Komisji Ekspertów.

Rzecznik zwrócił się do Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z prośbą o zajęcie stanowiska w tej sprawie.

 

Wystąpienie dołączone do tego dokumentu:

Data odpowiedzi:

Opis odpowiedzi:

Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej zapewniła, że rozwiązania dotyczące metod zbierania danych statystycznych o osobach w kryzysie bezdomności w Polsce nie tylko spełniają normy ustalone w międzynarodowych standardach, ale też wykraczają poza określony nimi zakres, uwzględniając lokalną specyfikę i umożliwiając dokładniejszy, dostosowany do niej pomiar skali zjawiska bezdomności. Powyższe realizowane jest wg założeń Europejskiej Typologii Bezdomności i Wykluczenia Mieszkaniowego w wersji uproszczonej, zalecanej przez międzynarodową Organizację Współpracy Gospodarczej i Rozwoju.
Jednocześnie, dostrzegając potrzebę dalszego rozwijania działań na rzecz przeciwdziałania bezdomności, Podsekretarz Stanu wskazała, iż Ministerstwo planuje jeszcze w tym roku rozpoczęcie realizacji projektu „Opracowanie skutecznego systemu wsparcia dla osób w kryzysie bezdomności oraz osób nią zagrożonych”, ze środków Funduszy Europejskich dla Rozwoju Społecznego. Zakłada ono m.in. aktualizację kwestionariusza Ogólnopolskiego badania liczby osób w kryzysie bezdomności i analizy jego wyników we współpracy z podmiotem badawczym, co koreluje z rekomendacjami Rzecznika. Ponadto, planowane jest powołanie Międzyministerialnego Zespołu ds. Bezdomności pod kierownictwem Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.