żądanie wszczęcia postępowania przygotowawczego w sprawie dotyczącej braku zwrotu czesnego przez szkołę wyższą z dnia 2026-04-01.
żądanie wszczęcia postępowania przygotowawczego w sprawie dotyczącej braku zwrotu czesnego przez szkołę wyższą.
Do Rzecznika Praw Obywatelskich zwrócili się obywatele Pakistanu w sprawie zwrotu opłat wniesionych tytułem kształcenia w szkole wyższej (…). Z informacji przekazanych przez jednego z wnioskodawców wynika, że w kwietniu 2018 r. zostali oni przyjęci przez (…) na trzyletnie studia licencjackie w języku angielskim na kierunku ekonomia. Jednocześnie szkoła wydała obywatelom Pakistanu potwierdzenia płatności – dokonania przez nich opłaty rejestracyjnej w wysokości po 250 euro oraz po 1300 euro na poczet półrocznego czesnego za studia.
W sierpniu 2018 r. obu wnioskodawcom odmówiono wydania wizy krajowej, w związku z czym nie mogli oni podjąć studiów w Polsce. Wówczas zwrócili się do (…) z formalnymi wnioskami o zwrot wpłaconego czesnego, w odpowiedzi od Dyrektorki Biura Spraw Zagranicznych (…) otrzymali informację, iż zwrot będzie przetwarzany przez 60 dni, zaś od wpłaconego czesnego zostanie potrącone 20% opłaty administracyjnej.
W skardze do Rzecznika Praw Obywatelskich wnioskodawcy podkreślili, że od dnia wniesienia formalnych wniosków o zwrot opłat (17 sierpnia 2018 r.) nie otrzymali ani zwrotu środków, ani jakiejkolwiek wiadomości od przedstawicieli (…). Jednocześnie wskazali, że nie otrzymali od (…) umów w sprawie kształcenia na studiach. Uczelnia wyraźnie jednak potwierdziła, że wniesienie opłat jest warunkiem starania się o wydanie wizy, zaś zwrot nastąpi w przypadku odmowy jej wydania. Z potwierdzenia zakwalifikowania na studia wynikało jednoczesne wezwanie do wniesienia opłaty rejestracyjnej oraz czesnego, wraz ze wskazaniem, że po otrzymaniu płatności uczelnia prześle potwierdzenie przyjęcia na studia, które to umożliwi zawnioskowanie o wizę. Uczelnia zastrzegła, że w przypadku odmowy wydania wizy opłata rejestracyjna 250 euro nie podlega zwrotowi.
Z informacji ogólnodostępnych wynika, że (…) została wpisana do ewidencji uczelni niepublicznych 28 grudnia 2016 r., została postawiona w stan likwidacji z mocy prawa z dniem 3 października 2017 r. w związku z decyzją Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 28 sierpnia 2017 r. w sprawie cofnięcia pozwolenia na jej utworzenie. Resort MNiSW wyjaśnił, że po postawieniu (…) w stan likwidacji, uczelnia oraz jej założyciel zostali powiadomieni pismem z 13 października 2017 r. o przepisach regulujących prowadzenie likwidacji uczelni niepublicznej, w tym o braku możliwości przyjmowania na studia po postawieniu uczelni w stan likwidacji. Następnie w ramach nadzoru, m.in. w piśmie z 6 sierpnia 2019 r., wskazano założycielowi na brak możliwości przyjmowania na studia przez uczelnię postawioną w stan likwidacji. W odpowiedzi od założyciela z 13 września 2019 r. poinformowano, że uczelnia nie prowadzi przyjęć na studia, a kształcenie zostało zakończone. W listopadzie 2019 r. MNiSW otrzymało jednak zgłoszenie o kształceniu przez uczelnię w okresie, w którym przepisy nie przewidywały takiej możliwości oraz o pobieraniu za to opłat. Minister zawiadomił wtedy Prokuratora Rejonowego W.-Ś.P.
Mając na uwadze powyższe, Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił się do Prokuratora o wszczęcie postępowania przygotowawczego w tej sprawie i poinformowanie o aktualnym stanie postępowań w sprawach o sygn. akt PR 4 Ds. 178.2020.III oraz 4314-4.Ds.25.2021. Zdaniem RPO zgromadzony materiał uzasadnia podejrzenie popełnienia przez przedstawicieli WMSB czynu zabronionego ściganego z urzędu, o którym stanowi art. 286 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz.U. 2025 r. poz. 383).