Sprawy generalne Rzecznika Praw Obywatelskich

kasacja w sprawie naruszenia prawa materiałowego polegającego na wymierzeniu skazanemu kary łącznej 2 lat pozbawienia wolności, to jest w wymiarze wyższym od sumy kar jednostkowych.

Na podstawie art. 521 § 1 k.p.k. Rzecznik Praw Obywatelskich złożył kasację od prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w Z. z dnia 29 września 2025 r. (sygn. II K 436/25) i zaskarżył powyższe orzeczenie na korzyść skazanego P.M., w części dotyczącej orzeczenia o karze łącznej ograniczenia wolności powołując się na przepis art. 523 § 1 k.p.k. Jednocześnie wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części oraz przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w Z. do ponownego rozpoznania.

Wyrokowi temu zarzucił rażące i mające istotny wpływ na jego treść naruszenie prawa materialnego, tj. art. 86 § 1 k.k. w zw. z art. 91 § 2 k.k., polegające na wymierzeniu skazanemu kary łącznej 2 lat ograniczenia wolności, to jest w wymiarze wyższym od sumy kar jednostkowych, która wynosiła rok i 11 miesięcy ograniczenia wolności.

Rzecznik wskazał, że P.M. został oskarżony o to, że: 1) w dniu 15 kwietnia 2025 roku w miejscowości R. kierował w ruchu lądowym po drodze publicznej pojazdem mechanicznym marki (…) o numerze rejestracyjnym (…) wbrew wydanemu wyrokowi Sądu Rejonowego w Z. o sygn. akt II W 23/24 dotyczącemu zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym obowiązującemu od 2025/01/15 do 2026/01/15, tj. o czyn z art. 244 k.k.; 2) w dniu 20 stycznia 2025 roku w miejscowości W. kierował w ruchu lądowym po drodze publicznej pojazdem mechanicznym marki (…) będąc pod wpływem substancji odurzających w postaci THC w stężeniu 50,6 ng/ml, ponadto nie stosując się do zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych; 3) w dniu 24 kwietnia 2025 roku w miejscowości R., kierował w ruchu lądowym po drodze publicznej pojazdem mechanicznym marki (…) będąc pod wpływem substancji odurzających w postaci THC w stężeniu 6,1 ng/ml, dodatkowo nie stosując się do zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych.

Wyrokiem nakazowym z dnia 29 września 2025 r., sygn. akt II K 436/25, Sąd Rejonowy w Z. (w punkcie I uznał oskarżonego P.M. za winnego zarzuconego mu czynu opisanego w pkt 1 części wstępnej wyroku, tj. występku z art. 244 k.k. za to, na podstawie art. 244 k.k. w zw. z art. 37a § 1 k.k., wymierzył mu karę 5 miesięcy ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cel społeczny w wymiarze 30 godzin miesięcznie. W punkcie IV wyroku Sąd uznał oskarżonego P.M. za winnego popełnienia zarzucanych mu czynów opisanych w pkt 2-3 części wstępnej wyroku przyjmując, iż stanowią one ciąg przestępstw z art. 244 k.k. w zw. z art. 178a 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 91 §1 kk., i za to, na podstawie art. 178a § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 3 k.k. w zw. z art. 91 § 1 k.k. w zw. z art. 37a § k.k. wymierzył mu karę 1 roku i 6 miesięcy ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cel społeczny w wymiarze 30 godzin miesięcznie. W punkcie VII wyroku Sąd, na podstawie art. 85 § 1 k.k., art. 86 § 1 k.k. i art. 91 § 2 k.k., połączył wymierzone oskarżonemu P.M. kary ograniczenia wolności orzeczone w pkt I i IV części dyspozytywnej wyroku i wymierzył mu karę łączną 2 lat ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cel społeczny w wymiarze 30 godzin miesięcznie.

Na podstawie art. 85 § 1 k.k., art. 86 § 1 k.k. w zw. z art. 90 § 2 k.k. Sąd połączył orzeczone wobec oskarżonego w pkt II i V części dyspozytywnej wyroku środki karne i orzekł łącznie zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 4 lat (pkt VIII). Ponadto zasądził od oskarżonego P.M. na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe, w tym opłatę w wysokości 300,00 zł (pkt IX). Wyrok ten nie został zaskarżony przez żadną ze stron i uprawomocnił się z dniem 16 października 2025 r.

W opinii Rzecznika Praw Obywatelskich powyższe orzeczenie zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa materialnego. W przedmiotowej sprawie oskarżonemu wymierzono karę roku i 6 miesięcy ograniczenia wolności za ciąg przestępstw i 5 miesięcy ograniczenia wolności za drugi z przypisanych mu występków. Suma tych kar to rok i 11 miesięcy ograniczenia wolności – nie zaś 2 lata, jak przyjął orzekający w sprawie Sąd. W zaskarżonym wyroku Sąd Rejonowy sumę kar przekroczył o miesiąc, rażąco naruszając przepisy art. 86 § 1 k.k. w zw. z art. 91 § 2 k.k., co w sposób oczywisty, miało istotny wpływ na treść wyroku.

Mając na uwadze powyższe argumenty, Rzecznik Praw Obywatelskich wniósł o uchylenie wyroku nakazowego w zaskarżonej części i przekazanie tej sprawy Sądowi Rejonowemu w Z. do ponownego rozpoznania.