Sprawy generalne Rzecznika Praw Obywatelskich



wystąpienie do Ministra Sportu i Turystyki w sprawie podjęcia odpowiednich działań o charakterze legislacyjnym i organizacyjnym w celu ochrony przed molestowaniem i molestowaniem seksualnym w środowisku sportowym z dnia 2026-06-11.

Adresat:
Minister Sportu i Turystyki
Sygnatura:
XI.814.4.2026
Data sprawy:
2026-06-11
Rodzaj sprawy:
wniosek o podjęcie inicjatywy prawodawczej (WGI)
Nazwa zepołu:
Zespół do spraw Równego Traktowania
Wynik sprawy:
pozytywnie ze względu na uwzględnienie wystąpienia RPO
Opis sprawy:

wystąpienie do Ministra Sportu i Turystyki w sprawie podjęcia odpowiednich działań o charakterze legislacyjnym i organizacyjnym w celu ochrony przed molestowaniem i molestowaniem seksualnym w środowisku sportowym.

Rzecznik Praw Obywatelskich podkreślił, że jako niezależny organ do spraw równego traktowania jest ustawowo zobowiązany do prowadzenia działań o charakterze proaktywnym, w tym do analizowania, monitorowania i wspierania równego traktowania wszystkich osób, prowadzenia niezależnych badań dotyczących dyskryminacji, a także opracowywania i wydawania niezależnych sprawozdań i zaleceń odnośnie do problemów z nią związanych.

W ramach ustawowych kompetencji w Biurze RPO zostało przeprowadzone badanie negatywnych doświadczeń w sporcie wyczynowym, którego celem była ocena skali i charakteru zjawiska molestowania oraz molestowania seksualnego wśród zawodniczek i zawodników sportu wyczynowego, uczestniczących we współzawodnictwie sportowym organizowanym przez polskie związki sportowe. Jego wyniki oraz sformułowane rekomendacje Rzecznika zawiera publikacja pt. „Molestowanie i molestowanie seksualne w sporcie wyczynowym. Raport z badania ankietowego zrealizowanego wśród zawodniczek i zawodników uczestniczących we współzawodnictwie sportowym organizowanym przez polskie związki sportowe”. Kilka miesięcy temu została ona opublikowana na stronach BIP RPO. Wypełniające istotną lukę badawczą opracowanie stało się już przedmiotem analizy w podległym Ministrowi resorcie oraz w związkach sportowych.

Rzecznik wyjaśnił, że wybór takiego przedmiotu badania podyktowany był docierającymi od lat do Biura RPO informacjami wskazującymi na występowanie molestowania i molestowania seksualnego w sporcie. Jednoznacznie negatywnie ocenił wszelkie przypadki naruszania godności osób w ich relacjach z trenerami, współzawodnikami czy jakimikolwiek innymi osobami zaangażowanymi w proces szkolenia sportowego. Rzecznik przypomniał, że mając na względzie konieczność zapewnienia właściwego mechanizmu ochronnego przed różnymi formami dyskryminacji w środowisku sportowym, z akceptacją przyjął propozycje zmian w ustawie z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie. Projekt przygotowany przez Ministerstwo Sportu i Turystyki przewidywał rozwiązania prawne mające na celu przeciwdziałanie dyskryminacji, mobbigowi i innym nadużyciom w stosunku do osób uczestniczących we współzawodnictwie sportowym, w tym nałożenie obowiązku przyjęcia regulaminów przeciwdziałania dyskryminacji, mobbigowi i innym nadużyciom przez kluby sportowe, związki sportowe i polskie związki sportowe. O tym, jak duże znaczenie ma ustanowienie jasnych ram prawnych w zakresie zapobiegania zjawisku przemocy, dyskryminacji w obszarze kultury fizycznej i sportu oraz jego zwalczania, Rzecznik dał wyraz w stanowisku do poselskiego projektu nowelizacji ustawy o sporcie.

Rzecznik negatywnie ocenił rezygnację z uregulowania mechanizmu ochronnego przed przemocą w sporcie na gruncie ustawy z dnia 13 marca 2026 r. o zmianie ustawy o sporcie. Zdaniem RPO wymaga ona pilnego uzupełnienia o rozwiązania systemowo chroniące zawodniczki i zawodników w relacjach z trenerami, współzawodnikami czy jakimikolwiek innymi osobami zaangażowanymi w proces szkolenia sportowego przed różnymi formami niepożądanych zachowań naruszającymi ich godność. Rzecznik dostrzegł, że realizująca ten cel ustawa o zmianie ustawy o sporcie oraz niektórych innych ustaw z dnia 21 listopada 2024 r. nie weszła w życie. Ponadto wyraził nadzieję, że ustalenia i uwagi zawarte we wskazanej wyżej publikacji przyczynią się do przywrócenia należnego miejsca kwestii ochrony przed molestowaniem i molestowaniem seksualnym w środowisku sportowym w debacie publicznej.

Mając na względzie powyższe, Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił się do Ministra Sportu i Turystyki z prośbą o analizę przedstawionego raportu i podjęcie odpowiednich działań o charakterze legislacyjnym i organizacyjnym.

 
Wystąpienie dołączone do tego dokumentu:


Data odpowiedzi:
2026-08-09
Opis odpowiedzi:
Sekretarz Stanu w Ministerstwie Sportu i Turystyki pismem z 9 sierpnia 2026 r. poinformował, że Ministerstwo podziela potrzebę zapewnienia poszanowania godności, bezpieczeństwa i prawa do równego traktowania zarówno w sporcie wyczynowym, jak i powszechnym. Resort prowadzi prace nad stworzeniem systemowego modelu ochrony osób uczestniczących w sporcie przed przemocą, dyskryminacją, molestowaniem i molestowaniem seksualnym. Wcześniejsze rozwiązania w tym zakresie przewidywała ustawa z 21 listopada 2024 r., która nie weszła jednak w życie z powodu skierowania jej przez Prezydenta RP do Trybunału Konstytucyjnego, do tej pory nie zapadło w tej sprawie orzeczenie. Niezależnie od powyższego Ministerstwo kontynuuje prace legislacyjne zmierzające do stworzenia spójnego i skutecznego systemu ochrony.
Planowane regulacje mają wprowadzić działania prewencyjne, jasne procedury zgłaszania nieprawidłowości oraz skuteczne mechanizmy ochrony osób pokrzywdzonych.