Sprawy generalne Rzecznika Praw Obywatelskich



Wystąpienie do Prezesa Zarządu Telewizji Polskiej S.A. w sprawie niedopuszczenia prezydenta Sopotu do udziału w programie telewizyjnym z dnia 2017-05-26.

Adresat:
Prezes Zarządu TVP S.A.
Sygnatura:
VII.564.23.2017
Data sprawy:
2017-05-26
Rodzaj sprawy:
wystąpienie o charakterze generalnym (WG)
Nazwa zepołu:
Zespół Prawa Konstytucyjnego, Międzynarodowego i Europejskiego
Wynik sprawy:
Opis sprawy:
Wystąpienie do Prezesa Zarządu Telewizji Polskiej S.A. w sprawie niedopuszczenia prezydenta Sopotu do udziału w programie telewizyjnym.
Rzecznik Praw Obywatelskich powziął informację, iż w dniu 6 maja 2017 r. Prezydent Sopotu Pan Jacek Karnowski miał wziąć udział w programie „Studio Polska” jako przedstawiciel Zarządu Związku Miast Polskich i członek Komisji Wspólnej Rządu oraz Samorządu. Ostatecznie nie został on dopuszczony do wzięcia udziału w tym programie.
Ważnym elementem w konstytucyjnych oraz międzynarodowych standardach realizowania misji publicznej oraz poszanowania swobody wypowiedzi w mediach publicznych jest obowiązek prezentowania treści o pluralistycznym charakterze (zasada pluralizmu). Zasada ta nie odnosi się wyłącznie do pluralizmu własności mediów (tzw. pluralizm zewnętrzny), ale również do różnorodności przekazywanych informacji, a więc do sfery opiniotwórczej (pluralizm wewnętrzny).
Zgodnie z art. 14 Konstytucji Rzeczpospolita Polska zapewnia wolność prasy i innych środków społecznego przekazu, zaś stosownie do brzmienia art. 54 Konstytucji, każdemu zapewnia się wolność wyrażania swoich poglądów oraz pozyskiwania i rozpowszechniania informacji. Cenzura prewencyjna środków społecznego przekazu oraz koncesjonowanie prasy są na mocy Konstytucji zakazane. Wolność słowa i wolność mediów odnoszą się zarówno do mediów prywatnych, jak i do publicznej radiofonii i telewizji. Media publiczne stanowić powinny instytucjonalną gwarancję wolności wypowiedzi i pluralizmu środków przekazu społecznego oraz cechować się niezależnością, zarówno od interesów politycznych, jak i gospodarczych, pozwalającą na zachowanie wewnętrznego pluralizmu.
Z kolei art. 10 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności stanowi o prawie do wolności wyrażania opinii, które obejmuje wolność posiadania poglądów oraz otrzymywania i przekazywania informacji i idei bez ingerencji władz publicznych i bez względu na granice państwowe. Media publiczne nie mogą pozostawać w pełnej kontroli i dyspozycji aktualnego gabinetu rządowego czy większości parlamentarnej. Także Europejski Trybunał Praw Człowieka konsekwentnie w swych orzeczeniach stwierdza, że swoboda wypowiedzi stanowi jeden z najważniejszych fundamentów demokratycznego społeczeństwa oraz podstawowych warunków jego rozwoju i samorealizacji każdej jednostki. Obowiązkiem władz mediów publicznych jest zagwarantowanie dziennikarzom możliwości wykonywania swojej pracy bez nacisków i powinny powstrzymać się od niepotrzebnej ingerencji w przekazywane treści. Co za tym idzie, władze publicznego medium nie mogą prowadzić polityki kadrowej zmierzającej do tego, aby na jego antenie prezentowane było stanowisko pewnej tylko grupy politycznej, społecznej czy religijnej.
Rzecznik podkreślił, że pluralizm wymaga dbania o różnorodność geopolityczną i kulturową. Oznacza to konieczność przedstawiania zróżnicowanych poglądów, ujęć i wieloaspektowego ukazywania spraw w celu realizacji tzw. „communication right” odbiorcy, dającego mu prawo do uzyskania pełnej, uczciwej informacji oraz możliwość usłyszenia i porównania wielu opinii. Następstwa braku pluralizmu w mediach są bardzo groźne z punktu widzenia swobody wypowiedzi, ponieważ bezpośrednio przekładają się na naruszenie praw odbiorców do uzyskiwania rzetelnej informacji na tematy istotne społecznie.
Rzecznik zwrócił się do Prezesa Zarządu TVP z prośbą o przedstawienie wyjaśnień w niniejszej sprawie.
 
Wystąpienie dołączone do tego dokumentu:


Data odpowiedzi:
2017-06-13
Opis odpowiedzi:
Prezes Zarządu Telewizji Polskiej S.A. w piśmie z 13 czerwca 2017 r. poinformował, iż Telewizja Polska S.A. zwróciła się do Związku Miast Polskich o wyznaczenie innego przedstawiciela niż Pan Jacek Karnowski do udziału w programie „Studio Polska”. Taka decyzja była umotywowana trwającym sporem – w tym sporem prawnym – pomiędzy TVP S.A. a prezydentem miasta Sopot. Program w żaden sposób nie dotyczył ani osoby Jacka Karnowskiego ani też miasta Sopot, a zatem nie było żadnego powodu, aby to właśnie on reprezentował Związek. Wobec powyższego, zarzut ograniczania swobody debaty jest zupełnie bezzasadny.